اسپرینکلر
نگهبان همیشه بیدار ساختمان

سیستم‌های اسپرینکلر بر اساس شرایط محیطی و نوع کاربری ساختمان به چهار دسته اصلی تقسیم می‌شوند:

۱. سیستم لوله تر (Wet Pipe System)

• عملکرد: متداول‌ترین و ساده‌ترین نوع اسپرینکلر است. لوله‌ها همیشه پر از آب تحت فشار هستند و به محض شکسته شدن حباب شیشه‌ای، آب فوراً تخلیه می‌شود.
• تفاوت و کاربرد: بیشترین سرعت عمل را دارد. مناسب برای ساختمان‌های مسکونی، تجاری، هتل‌ها و فضاهایی است که خطر یخ‌زدگی لوله‌ها در آن‌ها وجود ندارد.

۲. سیستم لوله خشک (Dry Pipe System)

• عملکرد: در این سیستم، داخل لوله‌ها به جای آب، از هوای فشرده یا نیتروژن پر شده است. با فعال شدن اسپرینکلر، ابتدا هوا خارج شده، افت فشار باعث باز شدن شیر اصلی (Dry Pipe Valve) می‌شود و سپس آب وارد لوله‌ها شده و روی آتش می‌ریزد.
• تفاوت و کاربرد: سرعت واکنش آن کمی کندتر از لوله تر است. کاربرد اصلی آن در محیط‌های سردسیر، سردخانه‌ها و پارکینگ‌های باز است که در آن‌ها احتمال یخ‌زدگی آب درون لوله‌ها و ترکیدگی آن‌ها وجود دارد.

۳. سیستم پیش‌عملگر (Pre-Action System)

• عملکرد: ترکیبی از سیستم لوله خشک و سیستم اعلام حریق است. برای ورود آب به لوله‌ها و تخلیه آن، به دو تاییدیه نیاز است: اول اینکه سنسورهای اعلام حریق (دود یا حرارت) آتش را تشخیص دهند (تا آب وارد لوله‌ها شود)، و دوم اینکه حباب اسپرینکلر بر اثر حرارت بشکند (تا آب تخلیه شود).
• تفاوت و کاربرد: برای جلوگیری از خطای انسانی یا شکستن تصادفی اسپرینکلر طراحی شده است. کاربرد حیاتی در دیتاسنترها، اتاق‌های سرور، موزه‌ها، کتابخانه‌ها و مراکزی دارد که تخلیه ناخواسته آب می‌تواند خسارات جبران‌ناپذیری به تجهیزات وارد کند.

۴. سیستم سیلابی (Deluge System)

• عملکرد: در این سیستم، تمامی هدهای اسپرینکلر «باز» هستند (بدون حباب شیشه‌ای). لوله‌ها خالی از آب هستند و شیر اصلی توسط سیستم اعلام حریق کنترل می‌شود. به محض تشخیص حریق توسط دتکتورها، شیر باز شده و آب به طور همزمان از تمامی اسپرینکلرهای آن زون با حجم و فشار بالا تخلیه می‌شود.

• تفاوت و کاربرد: برای محیط‌های بسیار پرخطر با قابلیت اشتعال و گسترش سریع آتش (مانند نیروگاه‌ها، آشیانه هواپیماها، مخازن سوخت و کارخانجات مواد شیمیایی) استفاده می‌شود.